Transportfiets uit 1933? van de groenteboer uit Heerde (1918-1967)

Op de beurs van oktober 2025 lag bij Martin een oude incomplete transportfiets. Helaas een incompleet project dus: frame voorvork/ voorwiel/ zadelpen/ rek en trapas met een krankstel. Bij navraag bleek die te zijn geweest van een groenteboer Herman de Graaf uit Heerde die leefde van 1918-1967. Het is een hoog model 61 cm frame. De trapas en krankstel zijn niet origineel en ooit vervangen.

Op zoek naar een framenummer, helaas nergens gevonden, alleen op de originele vorkbuis het ACS logo = Alexander Coppel Solingen. Hiervan weten we dat dit bedrijf op 1 maart 1936 fuseerde met de fabriek in Hilden met Kronprinz-AG waardoor deze is zeker vòòr 1936.

Op de originele nikkelen zadelpen stond ook nog een 3 gestanst, wat mogelijk 1933 zou kunnen voorstellen.

De voornaaf is een brede nikkelen busmodel, origineel dus die is weer opnieuw ingespaakt. De originele voorvelg is er eentje van het merk Schothorst ( foto) en een passende velg van hetzelfde velgprofiel heb ik erbij gezocht en er een achterwiel van gespaakt. Helaas bleek de voorvork en frame krom te zijn. Daardoor was de o.a. de kettinglijn niet correct, wat Charles gelukkig weer heeft gericht. Het originele rek was ook aardig krom door het veelvuldige gebruik, maar die is ook weer gericht.

Daarna de fiets weer opgebouwd en voorzien van een NOS achtertandwiel, spatborden en nieuwe ketting en oude gebruikte spekbanden een oud Lepper zadel en een gebruikt stuur. Het stuur is voorzien van de NOS Ponnoplastic transportfiets handvaten ( die je alleen bij mij kunt verkrijgen☺️). Deze kan weer de weg op en er weer jaren tegen!

Eindelijk weer eentje om te plaatsen op de site, nog veel projecten te gaan☺️

Maurice

Wereld rijwielen, Groningen, ca. 1933

Met dank aan Martijn Lagerwerf & Abram:

Er staat geen datum op de prijscourant, maar erin staat vermeld 25 jaar ervaring, en ze waren opgericht in 1908. Dus hij moet van rond 1933 zijn. Opvallend is de transporfiets, met dezelfde voordrager als op mijn transportfiets uit 1924. Dat is een vrij laat voorbeeld van zo’n voordrager. Ik ben even gaan spitten, en dit is dezelfde afbeelding als de “Wilka” van Karel Cremers uit 1926. Het is dus duidelijk een oudere afbeelding die in deze prijscourant is hergebruikt.

Restauratie Gazelle ‘33

Ik, Peter, woonachtig te Tilburg, kocht onlangs bij een plaatselijke fietsenmaker een transportfiets. 

Via fb groep De oude fiets, na over en weer berichten, uitgekomen dat deze bewuste fiets een transportfiets is met diverse onderdelen uit diverse tijden. 

Ik had in eerste instantie wel een framenummer maar geen merk. 

De fiets is voorzien van een “fantasie merk” Standaard. 

Waarschijnlijk aangebracht na het opnieuw opbouwen van deze fiets, refurbished zouden we nu zeggen. 

Na schuurwerk op ’t balhoofd, Gazelle:

Zo nu het uiteindelijke restauratie project, nog ff een foto voor aanvang.

Daarna demonteren en als eerste de trapas. Dat ging allemaal redelijk makkelijk los, ondanks dat het er uit zag alsof het al tijden zo vast zat.

Een krankspie was al een afgebroken, maar deze zat dus wel vast. Als tip las ik op dit forum, voorzichtig uitboren, na een gebroken boor toch alles eruit.

Het los draaien van de “asmoer” ging ook weer soepel, ook de tweede ring los en ff de lagers opvangen in ’t emmertje.

De cups zien er nog ok uit en laat ik dan ook zitten. De lagers zijn ook onbeschadigd.

Vervolgens het boerenchroom van de crank en Gazelle tandwiel verwijderen, mooi gebruikt en zo laat ik ze ook. Wel wat voorzien van laagje olie.

De wielen? Ja zitten twee verschillende velgen in, en de assen?

Dat is ook twijfelachtig qau orgineel of niet. Ze voldoen nog wel, lagers ok en achter is het een doortrapper.

Dat wil ik behouden, mede omdat de fiets is voorzien van een stempelrem. Ja die is ook later aangebracht. Maar het is ook een eerder opgeknapte en mijn doel is ook niet hem weer orgineel te maken. Daarvoor is er al in de tijd te veel aan vervangen. Ik laat zijn verhaal doorlopen. En t belangrijkste weer een fiets maken die gebruikt gaat worden. Het voorwiel ziet er goed uit, goed gebruikt dan maar dat is ok.

Lagers opnieuw in het vet, en enkele kogels vervangen. Achter ga ik de doortrapas overzetten in een soortgelijke velg als voor. Ook natuurlijk deze as reinigen en vetten. Tandwiel gaat er ook terug op, prima Reich.

Foto 21. De velg is net als voor 39mm waar ik de huidige banden op ga leggen. Deze zijn op t oog nog prima en vind dit mooie oudjes.  Vredestein tippelaar. Gaan ze op korte termijn toch kapot dan vervang ik ze alsnog. Rest nog stuur en voorvork eruit, invetten zodat t weer soepel draait. 

Wat alles verbazingwekkend soepel ging.

Nu vervolgens alles weer opbouwen. Testrit, blijkt allemaal wel te kloppen. Ik ga er wat kilometers mee maken. Ja, een paar rondjes rond de kerk. En dan alles ff nalopen. 

Nippels en bouten, zou niet prettig zijn als een en ander losloopt.